Dış ticarette dijitalleşmenin asimetik bilgiye etkisi

Abstract

Bu çalışma, dış ticarette dijitalleşmenin asimetrik bilgi üzerindeki etkisini incelemeye almıştır. İktisat teorisi ve güncel gümrük uygulamalarından bahsedilmiştir. Bunun yanında bilgi ekonomisinin temel kavramlarından olan "Limonlar Piyasası", "Olumsuz Seçilim" ve "Ahlaki Tehlike" terimleri ile geleneksel ticaret içerisinde bulunan sorunlar analiz edilmiştir. Teknolojik dönüşümle birlikte gelmiş olan Blokzincir (Blokchain) , Nesnelerin İnterneti (IoT) ve akıllı sözleşmeler gibi yeniliklerin, söz konusu asimetrileri nasıl yok ettiği teorik düzeyde açıklanmıştır. Buna göre, dış ticaret finansmanında vesaik mukabili ve akreditifli işlemlerden kaynaklanan belgesel risklerin yönetiminde Yapay Zeka (AI) ve Doğal Dil İşleme (NLP) tabanlı yeni nesil analitik mimarilerin rolü ile siber dayanıklılık ve MLETR odaklı hukuki-teknolojik dönüşümden detaylı şekilde incelenmiştir. Gerçekleştirilen araştırma sonucunda dijital dönüşümün operasyonel hızı artırdığı anlaşılmıştır. Diğer yandan da dijitallik sayesinde taraflar aralarındaki güven stresinin oluşuyor olması bir çözüme kavuşturulmuştur. Uygulama bölümünde, Türkiye'nin Avrupa Birliği ile entegrasyon sürecinde başlattığı NCTS Faz 5 ve Dijital A.TR uygulamalarının; netlik ve güven oluşturma üzerindeki somut etkileri değerlendirilmiştir. Bu uygulamalar ile gümrük süreçleri djitalleşecek ve ticari akış artacaktır. Bu çalışma, uluslararası değer ağlarında dijitalleşmenin delillendirme yükümlülüğünü akıllı yazılımlara devrederek, güveni yeniden kazandırdığını ve piyasa verimi yükselttiğini ortaya koymaktadır.