Lise son sınıf öğrenci ve velilerinin gelecek beklentileri, kaygıları ve aralarındaki farklılıklar üzerine bir araştırma

Abstract

Bu çalışmada lise son sınıf öğrenci ve velilerinin gelecek beklentileri, kaygıları ve aralarındaki farklılıkların ne olduğu ortaya konmaya çalışılmıştır. Araştırmanın örneklemini Ankara İli, Çankaya İlçesi’nde bulunan özel ve nitelikli devlet okullarından dört farklı okulda öğrenim gören lise son sınıf öğrencileri ve velileri oluşturmaktadır. Öğrenci ve veliler için ayrı ayrı oluşturulan anketler, okul yöneticileri aracılığıyla öğrenci ve velilere ulaştırılmış olup, Google Forms bağlantısı üzerinden online ortamda uygulanmıştır. Anketi dolduran öğrenci sayısı 61, veli sayısı 40’tır. Öğrenci ve veli örneklemi birbirinden bağımsızdır. Veli anketindeki veliler öğrenci anketindeki öğrencilerin velisi olabileceği gibi, olmama ihtimali de bulunmaktadır. Her iki anket arasında karşılaştırma yapabilmek için soruların çoğunluğu aynı olmasına dikkat edilmiştir. Demografik sorular dışında, öğrencilerin kariyer kararlarında ebeveynlerinden etkilenme durumları, ebeveynleriyle iletişim seviyeleri, öğrenci ve velilerin üniversite hazırlık sürecinde yaşadıkları kaygı düzeyleri, öğrencilerin kendileri için ve velilerin çocukları için duydukları gelecek kaygıları ve beklentilerini belirlemeye yönelik kapalı ve açık uçlu sorular kullanılmıştır. Açık uçlu soruların cevapları içeriğine göre ana başlıklar altında toplanmış ve kategorize edilmiştir. Bulgular grafiksel gösterim ile frekans yüzde analizi yardımıyla açıklanmıştır. Sonuç bölümünde ise kayda değer olan bulgulara yer verilerek öneriler sunulmuştur. Bulgulardan bazıları şu şekildedir:  Öğrenci ve veli örnekleminin sınav kaygısı düzeyleri ağırlıklı olarak orta düzeydedir. Yüksek kaygı düzeyi taşıyan veli oranı, yüksek kaygı düzeyindeki öğrencilerden oransal olarak düşüktür.  Geleceğe ilişkin kaygılara bakıldığında, işsizlik başlıca kaygı nedenidir.  Üniversite eğitimi sürecinde maddi kaygılar ön plana çıkmaktadır.  Öğrencilerin kendilerini en çok yabancı dil alanında geliştirme ihtiyacı bulunmaktadır.  Sınava hazırlık sürecinde öğrencinin ihtiyaç duyduğu psikolojik destek en çok aileleri tarafından sağlanmaktadır.