Türkiye'de yumurta sektörüne yönelik oluşturulacak dış ticaret politikalarının araştırılması
| dc.contributor.author | Bahtiyar, Tolgahan | |
| dc.date.accessioned | 2026-05-21T08:10:27Z | |
| dc.date.issued | 2025 | |
| dc.description.abstract | Bu çalışma, Türkiye'nin yumurta sektöründeki küresel rekabet gücünü üretim, dış ticaret, politika çerçevesi ve saha bulgularını birlikte ele alarak değerlendirmektedir. FAO'nun 2008–2023 üretim istatistikleri ile ITC Trade Map ve UN Comtrade'den elde edilen 2013–2024 dış ticaret verileri kullanılarak GTİP 0407 ve alt kırılımlar 040711 (damızlık) ile 040721 (sofralık) için doğrusal eğilim modeli kurulmuş, 2030 yılına yönelik üretim, ihracat ve ithalat projeksiyonları hesaplanmış; tahmin doğruluğu Ortalama Mutlak Yüzde Hata (MAPE) ile değerlendirilmiştir. Bulgular, küresel yumurta üretiminin 2030'a kadar artış eğilimini sürdürdüğünü, üretim ve ticaret sıralamalarında özellikle Hindistan ve Endonezya'nın paylarını artırarak yükselen aktörler hâline geldiğini göstermektedir. Türkiye, üretim kapasitesi ve bölgesel pazar erişimi bakımından güçlü olmakla birlikte; yem girdilerinde dışa bağımlılık, enerji ve lojistik maliyetleri ile pazar çeşitliliğinin sınırlı olması nedeniyle rekabet avantajını orta vadede sürdürmekte zorlanmaktadır. 2024 yılında üretici ve ihracatçı işletmelere uygulanan anket yoluyla Porter'ın Elmas Modeli çerçevesinde yapılan analiz, teknik bilgi ve üretim deneyiminin yüksek; buna karşılık maliyet yönetimi, inovasyon, markalaşma ve sertifikasyon–izlenebilirlik alanlarında belirgin gelişim ihtiyacının bulunduğunu ortaya koymuştur. Çalışmada ayrıca Türkiye'de yumurta sektörüne yönelik destekleme ve düzenleyici araçlar, Avrupa Birliği ve seçilmiş ülkelerin uygulamalarıyla karşılaştırmalı olarak incelenmiştir. Sonuçlar, Türkiye'nin küresel yumurta ticaretindeki konumunu güçlendirebilmesi için girdi maliyetlerine duyarlı üretim yapısının yönetilmesi, biyogüvenlik ve lojistik altyapının geliştirilmesi, damızlık odaklı ihracat stratejisinin desteklenmesi ve sertifikasyon–izlenebilirlik süreçlerinin özellikle yüksek standartlı pazarlara erişimi kolaylaştıracak şekilde güçlendirilmesi gerektiğini göstermektedir. | |
| dc.identifier.uri | http://hdl.handle.net/20.500.12575/93658 | |
| dc.language.iso | tr | |
| dc.publisher | ANKARA ÜNİVERSİTESİ | |
| dc.subject | Tarım politikaları | |
| dc.subject | Tarım ticaret modelleri | |
| dc.subject | İhracat | |
| dc.title | Türkiye'de yumurta sektörüne yönelik oluşturulacak dış ticaret politikalarının araştırılması | |
| dc.title.alternative | Foreign trade policies to be established towards the turkish poultry EGG sector | |
| dc.type | Thesis |