Dairesel kompleks q. mertebeden ortoikili bulanık kümeler ve çok kriterli karar verme uygulamaları

Abstract

Bu tez beş bölümden oluşmaktadır. Birinci bölümde, çalışmanın amacı, kapsamı ve motivasyonu açıklanmış; bulanık küme teorisi ile çok kriterli karar verme alanında gerçekleştirilen çalışmalar incelenerek literatüre ilişkin genel bir değerlendirme sunulmuştur. İkinci bölümde, önerilen modelin altyapısını oluşturan bulanık küme teorisi, sezgisel bula nık kümeler, kompleks bulanık kümeler, q. mertebeden ortoikili bulanık kümeler ve dairesel kompleks bulanık kümeler gibi temel kavramlara yer verilmiştir. Üçüncü bölümde, tezin özgün teorik katkısını oluşturan dairesel kompleks q. mertebeden ortoikili bulanık kümeler (CCq-ROFSs) ayrıntılı olarak tanıtılmıştır. Bu bölümde ayrıca Gauss Arşimedyen t-norm ve t-konorm tabanlı cebirsel işlemler tanımlanmış, bu kümelere dayalı bazı cebirsel işlemler tanımlanmış ve bir skor fonksiyonu sunulmuştur. Dördüncü bölümde, tezin uygulamaya yönelik özgün katkısını oluşturan CCq-ROFS tabanlı Gauss WASPAS yöntemi geliştirilmiş ve yöntemin uygulanabilirliğini göstermek amacıyla küresel ölçekte seçilen şehirlerin hava kalitesi performanslarının değerlendirilmesine yönelik çok kriterli bir karar verme uygulaması gerçekleştirilmiştir. Ayrıca yöntemin kararlılığını ortaya koymak amacıyla duyarlılık analizi, farklı q değerleri bakımından sağlamlık analizi ve TOPSIS ile COPRAS yöntemleri kullanılarak karşılaştırmalı analiz yapılmıştır. Beşinci ve son bölümde ise tez kapsamında elde edilen bulgular genel olarak değerlendiril miş, önerilen yaklaşımın literatüre sağladığı katkılar ortaya konulmuş ve gelecekte gerçek leştirilebilecek çalışmalara yönelik öneriler sunulmuştur.