Türk İş Hukukunda dış kaynak kullanımı

Abstract

1980'li yıllardan itibaren küreselleşme ve teknolojik değişimlerin etkisiyle işverenler tarafından tüm işlerin kendi öz kaynaklarıyla yapılması anlayışı terk edilerek, yeni bir stratejik yönetim anlayışı benimsenmiştir. Bu yeni yönetim anlayışı dış kaynak kullanımı olarak adlandırılmaktadır. Dış kaynak kullanımı işverenlerin temel yetenek olarak belirledikleri işleri bünyelerinde tutmaları, kalan bütün işleri ise farklı işverenlerden sağlamaları şeklinde tanımlanmaktadır. Bu tanım hukuki bir tanım olmaktan uzaktır. Ancak konunun iş hukukuna yansımaları dolayısıyla, iş hukuku yönünden de ele alınması gerekmektedir. Dış kaynak kullanımı konusunda mevzuatımızda yapılmış olan bir tanım yoktur. Yine kavram doktrinde de kesin çizgilerle tanımlanmamıştır. Dış kaynak kullanımı uygulamalarına bakıldığında, temel özellik olarak işverenlerin bir başka işverenlerin iş görme edimlerinden faydalanmasının öne çıktığı görülmektedir. Bu doğrultuda dış kaynak kullanımı bir işverenin daha önce kendi işçileri vasıtasıyla yaptığı bir işi veya gelecekte yapmak istediği bir işi, görünüşte veya gerçekte bir başka işverene bağlı olarak çalışan işçilerin iş görme edimlerinden faydalanarak yapması ya da yaptırması şeklinde tanımlanabilir. Dış kaynak kullanımı mevzuatta ayrıca bir düzenlemeye konu olmasa dahi, yapmış olduğumuz tanım dikkate alındığında alt işverenlik, işçi temini, fason üretim, anahtar teslimi iş, geçici iş ilişkisi ve işyerinin bir bölümünün devrinin dış kaynak kullanımının ortaya çıkış şekilleri olduğu söylenebilir. Çalışmamızda da dış kaynak kullanımı kavramı ele alınmış ve sonrasında dış kaynak kullanımı sonucunu ortaya çıkaran kurumlar incelenmiştir.