Hükümlülerin Cezaevi Sürecinde Toplumsal Uyumunu Etkileyen Faktörler: Azerbaycan-Bakü Örneği

Abstract

Suç olgusu, tüm zamanlar için toplumun önemli meselelerinden biri olmuştur. İnsan, sosyal bir varlık olarak toplum içinde diğer bireylerle etkileşimler kurarak varlığını devam ettirmektedir. İnsan ve toplum varlıklarını sürdürebilmek, mevcut düzenin istikrarını koruyabilmek için toplumsal işbirliğine ihtiyaç duymaktadır. Kişinin topluma ve toplumsal, manevi-ahlaki değerlere, normlara uyum sağlaması gerekmektedir. Bireylerin, toplumsal düzene uyum sağlayamadığı durumlarda suç olayları meydana gelebilmektedir. Suç olgusu, doğal olarak bir ceza gerektirmektedir. Ancak günümüz ceza anlayışı, bireyleri yalnızca cezalandırmakla kalmamaktadır. Bunun yanı sıra, bireylerin ıslah edilmesi ve topluma yeniden kazandırılması gibi hususlar daha fazla önem arz etmektedir. Bu çalışma, ceza infaz kurumlarındaki bireylerin uyum süreçleri, ıslah çalışmaları ve topluma yeniden entegrasyonları üzerinde etkili olduğu düşünülen uygulamaları, eğitim faaliyetlerini, mesleki eğitim fırsatlarını, çalışma imkanlarını ve manevi ahlaki konularda düzenlenen seminerler ile konferansları mahkumların duygu ve düşünceleri açısından değerlendirmeyi amaçlamaktadır. Ayrıca, aile ve eğitim kurumlarının, inancın temelini oluşturan manevi ahlaki değerlerin suçun önlenmesine olan etkileri, katkıları incelenmiştir. Araştırma nitel yönteme dayanarak yapılmış ve bu bağlamda görüşmeler gerçekleştirilmiştir. Bu çalışma kapsamında, Azerbaycan Adalet Bakanlığı’ndan alınan izin doğrultusunda ceza infaz kurumunda bulunan 31 kadın mahkum ile mülakat yapılmıştır. Bunun yanı sıra, veri oluşturabilecek diğer kaynaklardan da yararlanılmıştır. Hem Türkiye’de hem Azerbaycan’da hem de çeşitli ülkelerde cezaevinde bulunan veya cezası sona ermiş bireylerle gerçekleştirilmiş ve