Teolojik utilitaryanizm ve William Paley
Loading...
Date
Authors
Journal Title
Journal ISSN
Volume Title
Publisher
Ankara Üniversitesi
DOI
Abstract
Bu tez, akılcılık ile İlahi buyruk teorisinin geleneksel vahiyci yaklaşımı arasında özgün bir ahlaki temellendirme modeli olarak ortaya çıkan Teolojik Utilitaryanizmi, onu sistematik bir yapıya kavuşturan William Paley’in düşüncesi üzerinden incelemektedir. Paley’in geliştirdiği yaklaşım, Teolojik Utilitaryanizmin ahlaki normların kaynağı, bilinebilirliği ve motivasyonel temelleri bakımından nasıl şekillendiğini ortaya koymaktadır. Bunu yaparken tez, Teolojik Utilitaryanizmi hem seküler utilitaryanizm hem de ilahi buyruk teorisi ile karşılaştırmakta; sonuç odaklı ahlak anlayışı ile Tanrı’nın iradesi arasında zorunlu bir çatışma bulunmadığını göstermektedir. Bu çerçevede Paley’in yaklaşımı, İlahi buyruk teorisine kıyasla ahlaki yükümlülüğü daha rasyonel bir zeminde temellendirmekte; seküler faydacılığa göre ise mutluluğu ilahi amaç ve yaratılış düzeni içinde yeniden anlamlandırmaktadır. Ayrıca tez, Paley’in genel kurallara dayalı ahlak anlayışı sayesinde ahlaki görelilik sorununa karşı güçlü bir alternatif sunduğunu ve dinî ahlak ile rasyonel ahlak teorileri arasında bir uzlaşma zemini oluşturduğunu savunmaktadır. Son olarak çalışma, Teolojik Utilitaryanizmin günümüz ahlak tartışmaları açısından yeniden değerlendirilmesi gereken hem tarihsel hem de sistematik bakımdan önemli bir yaklaşım olduğunu ileri sürmektedir.
Description
Keywords
Citation
Collections
Endorsement
Review
Supplemented By
Referenced By
Rights and licensing
openAccess
Google Scholar
Scholar'da Ara ↗ Bu yayında DOI yok — Altmetric/Dimensions/PlumX/BIP! rozetleri DOI gerektirir.
