Sendikalar hukukuna yön veren ilkeler

Abstract

Sendikaların demokratik toplum düzeni içinde üstlendikleri rol, sadece çalışma yaşamını değil, aynı zamanda temel hak ve özgürlüklerin uygulanma biçimini de doğrudan etkilemektedir. Bu nedenle sendikaların kuruluşu, faaliyetleri ve işleyişleri bağlamında hangi hukuki ilkelerin geçerli olduğu sorusu, hem teorik hem de uygulamaya dönük olarak önem taşımaktadır. Bu doktora tezi, sendikal örgütlenmenin hukuki çerçevesini şekillendiren temel ilkeleri ele almakta ve bu ilkeleri, Türk ve Alman hukuk sistemleri temelinde incelemektedir. Çalışmanın merkezinde, sendika özgürlüğü, serbest kuruluş ilkesi, işkolu esası, sendika çokluğu, sendikaların bağımsızlığı, sendika üyeliğinde teklik ve sendika içi demokrasi gibi temel ilkeler yer almakta olup, bu ilkeler hem ulusal mevzuatta hem uluslararası normlarda yer alan düzenlemeler ışığında analiz edilmiştir. Tezde, bu ilkelerin tarihsel gelişimi, güncel yorumu ve uygulamadaki karşılıkları çok boyutlu bir yaklaşımla değerlendirilmiş; iki ülkenin anayasa metinleri, sendikaları ilgilendiren yasaları ve yüksek yargı kararları karşılaştırmalı olarak incelenmiştir. Çalışma, sendikalar hukukunun sadece teknik bir hukuk dalı olmadığını, aynı zamanda anayasa hukuku, medeni hukuk, siyaset bilimi ve toplumsal örgütlenme modelleriyle sıkı ilişkisi bulunan dinamik bir alan olduğunu ortaya koymaktadır. Tezde ulaşılan sonuçlar, sendikal hakların korunmasında ilkesel yaklaşımın ne denli belirleyici olduğunu göstermekte olup, özellikle Türk sendikalar hukukunun kurumsal gelişimi bakımından karşılaştırmalı hukuktan yararlanılabilecek önemli bilgileri içermektedir. Bu yönüyle çalışma, hem akademik literatüre katkı sağlamakta hem de sendikaların demokratik hukuk devleti içinde güçlendirilmesine yönelik değerlendirmeler sunmaktadır.