Roma hukukunda vatandaşlığın kazanılması ve sonuçları

Abstract

Antik Yunan'da ortaya çıkan ve ardından Antik Roma'da gelişip evrilen "vatandaşlık" kavramı, Roma'nın tarihinden günümüze ulaşan miraslarından biridir. Roma vatandaşlığının incelenmesi, vatandaşlık kavramının kökeni, doğası ve tarihsel evrimini anlamamıza yardımcı olmaktadır. Çalışmamızda tarihsel metot izlenerek, Roma vatandaşlık kavramı, Roma vatandaşlığının kazanılma yolları ve Roma vatandaşlığının kazanılmasının sonuçları üç bölüm halinde ele alınmıştır. İlk bölümde Roma vatandaşlığı kavramı, felsefi ve hukuki bakımdan irdelenmiştir. Roma vatandaşlığının terminolojik incelemesi sırasında Roma kişiler ve aile hukukuna ilişkin temel kavramlara da temas edilmiş ve üç hukuk disiplini ekseninde Roma vatandaşlık hukukuna ilişkin statüler mozaiği teorik açıdan somut hale getirilmeye çalışılmıştır. İkinci bölümde, Roma vatandaşlığının kazanılma yolları, Roma'nın siyasi dönemlerindeki gelişmelerde dikkate alınarak incelenmiştir. Üçüncü ve son bölümde ise Roma vatandaşlığının kazanılmasının sonuçları, Roma hukukunun kişiselliği ilkesinden hareketle ius civile'nin Roma vatandaşlarına uygulanması ve ius civile'nin Roma vatandaşlarına tanıdığı temel haklar olan ius civitatis kapsamında değerlendirilmiştir.