Altyapı projelerinde kamu – özel iş birliği modellerinin finansal etkinliği

Abstract

Altyapı yatırımları, çağdaş kamu yönetimi anlayışının en temel bileşenlerinden biri olarak, ekonomik büyümenin sürdürülebilirliği açısından stratejik bir konumda yer almaktadır. Ulaştırma, enerji, eğitim ve sağlık gibi temel hizmetlerin etkin biçimde sunulabilmesi için büyük ölçekli altyapı projelerine ihtiyaç duyulmakta; ancak kamu kaynaklarının kısıtlılığı, bu yatırımların geleneksel yöntemlerle finanse edilmesini her geçen gün daha da güçleştirmektedir. Özellikle gelişmekte olan ülkelerde bütçe açıkları, kamu borç stokunun sınırları ve mali disiplin hedefleri, alternatif finansman yollarını zorunlu hale getirmiştir (Varnalı, 2021). Bu çerçevede, Kamu-Özel İş Birliği (PPP) modelleri, sadece finansal açıdan değil, aynı zamanda proje yönetimi, hizmet kalitesi ve zamanlama açısından da kamu kurumlarına önemli avantajlar sunmaktadır. PPP modeli; kamu hizmetlerinin özel sektörle birlikte planlanması, finanse edilmesi, inşa edilmesi ve işletilmesini kapsayan uzun vadeli sözleşmelere dayanan bir uygulama biçimidir. Modelin en temel mantığı; kamu hizmetine duyulan ihtiyacın özel sektörün dinamizmi ve finansal gücüyle karşılanmasıdır (Yescombe, 2011).