Konut ve Çatılı İşyeri Kira Sözleşmelerinin Uyarlanması
Loading...
Date
Authors
Journal Title
Journal ISSN
Volume Title
Publisher
Ankara Üniversitesi
Abstract
ÖZET
Dönem Projesi
KONUT VE ÇATILI İŞYERİ KİRA SÖZLEŞMELERİNİN UYARLANMASI
Ahmet BOYACI
Ankara Üniversitesi
Fen Bilimleri Enstitüsü
Gayrimenkul Geliştirme ve Yönetimi Anabilim Dalı
Danışman: Prof. Dr. Şebnem AKİPEK ÖCAL
Bu araştırma Türk Borçlar Kanunu Madde 138 çerçevesinde kira sözleşmelerinin uyarlanma koşulları ve uyarlamada dikkate alınması gereken faktörler ele alınmıştır. Sözleşmeye sadakat ilkesi temel bir ilkedir, ancak işlem temelinin çökmesi gibi istisnalar mevcuttur. Uyarlama için olağanüstü bir durumun, taraflarca öngörülemeyen ve öngörülmesi beklenmeyen bir durum olması gerekmektedir. Olağanüstü değişiklikler, objektif (toplumun geneli etkileyen) ve subjektif (taraflara özgü) olarak iki türe ayrılmaktadır. Uyarlama talep eden tarafın, değişikliklerin kendi kontrolü altındaki etkilerden kaynaklanmaması gerekmektedir. Borçlu, borcunu henüz ifa etmemiş veya sadece bir kısmını ifa etmişse, kalan kısım için uyarlama talep edebilmektedir. Beklenmedik olağanüstü değişiklikler sözleşme temelini sarsarsa, taraflar uyarlama talebinde bulunabilirler. Uzun vadeli kira sözleşmeleri, uyarlamayı sınırlayabilir, ancak duruma göre açıklıklar bulunabilmektedir. Öngörülemezlik koşulu dürüstlük kuralı çerçevesinde değerlendirilmektedir. Tacirler için daha sıkı bir değerlendirme yapılır, çünkü basiretli bir iş insanı gibi hareket etmeleri beklenmektedir. Mevcut koşulların daha sonra "ifanın istenmesini dürüstlük kuralına aykırı düşecek derecede" değişmiş olması gerekmektedir. Kira bedeli peşin ödenmiş olsa bile, kira sözleşmelerinin uyarlanması mümkün olabilir. TBK madde 136 ve 137 de ifa imkânsızlığını düzenler ve bu kurallar uyarlamadan farklıdır. İfa imkânsızlığı, borcun tümünün ifasını engelliyorsa, bu kurallar uygulanmaktadır. Uyarlama ise, sözleşme koşullarının değişmesi nedeniyle borcun ifasının mümkün olduğu ancak aşırı derecede güç olduğu durumları ele almaktadır.
Şubat 2024, 32 sayfa
Anahtar Sözcükler: Kira, Uyarlama Davası, Uyarlamanın Şartları, Konut ve Çatılı İşyeri, Mücbir Sebep, Olağanüstü Haller, Yeniden Müzakere