Döviz kuru riski ve opsiyon sözleşmeleri arasındaki ilişki

Abstract

Bu çalışmada, döviz kuru riski ile opsiyon sözleşmeleri arasındaki ilişki teorik ve kavramsal çerçevede incelenmiştir. Küreselleşme süreciyle birlikte artan uluslararası ticaret hacmi ve finansal entegrasyon, işletmelerin ve finansal kurumların döviz kuru dalgalanmalarına maruz kalma düzeyini artırmıştır. Döviz kurlarındaki belirsizlikler; reel sektör firmalarının nakit akışlarını, bilanço yapılarını ve kârlılıklarını doğrudan etkileyerek önemli finansal riskler doğurmaktadır. Bu kapsamda çalışmada öncelikle döviz ve döviz kuru kavramları, döviz kuru sistemleri ve döviz kuru riskinin türleri ele alınmıştır. İşlem riski, ekonomik risk ve muhasebe riski ayrıntılı biçimde açıklanmış; özellikle Türkiye ekonomisi açısından işlem riskinin öncelikli bir risk türü olduğu değerlendirilmiştir. Çalışmanın devamında finansal türev araçlar içerisinde önemli bir yere sahip olan opsiyon sözleşmeleri incelenmiştir. Opsiyon sözleşmelerinin tarihsel gelişimi, temel kavramları, türleri ve işleyiş mekanizması açıklanmış; döviz opsiyon sözleşmelerinin kur riskinden korunma (hedging) amacıyla nasıl kullanıldığı ortaya konulmuştur. Opsiyonların, diğer vadeli işlem sözleşmelerine kıyasla asimetrik getiri yapısı ve primle sınırlı zarar özelliği sayesinde daha esnek bir risk yönetimi imkânı sunduğu sonucuna ulaşılmıştır. Sonuç olarak, döviz opsiyon sözleşmelerinin, belirsizlik ve kur oynaklığının yüksek olduğu dönemlerde işletmeler ve finansal kurumlar açısından stratejik bir risk yönetim aracı olduğu değerlendirilmiştir.