19. yy Alman oryantalizminde Hz. Muhammed çalışmaları: A. Sprenger örneği

Abstract

19. yüzyıla siyaset ve medeniyet tarihi açısından bakıldığında içerisinde birçok değişim ve dönüşümün meydana geldiği görülmektedir. Bu değişim ve dönüşüm rüzgârı oryantalist faaliyetlerin seyrini de belirlemiş, bu meyanda Alman oryantalizmi de gerek siyasi gelişmelerden gerekse yurt içi ve yurt dışında sürdürülen akademik çalışmalardan etkilenerek farklı yönlere evrilmiştir. Bu evrilmeler sonucunda ortaya çıkan fikirler ve çalışmalar, Avrupa'nın İslam dinine ve Hz. Muhammed tasavvuruna dair görüşlerini ya pekiştirmiştir ya da olumsuz yönde etkilemiştir. Yine bu çalışmalar neticesinde varılan düşünce ve çıkarımlar, siyaset ve bilim etkileşimi gereğince Doğu toplumlarına ve İslam coğrafyasına önemli ölçüde tesir etmiştir. Bu alanda telif edilen eserler arasında bahsedilen etkileşimi sağlaması, tipik 19. yüzyıl Alman oryantalizmini temsil etmesi ve gerek akademi gerekse toplum nezdinde Hz. Muhammed tasavvurunu belirlemesi açısından Aloys Sprenger'in kaleme aldığı eserler önemli bir yer işgal edegelmiştir. Yapılan çalışmada söz konusu 19. yüzyıl Alman oryantalizmi ve Hz. Muhammed tasavvuru Sprenger örneği üzerinden detaylı şekilde ele alınacaktır.