Çocukluk çağı travmaları ile yetişkinlikte dehb belirtileri arasındaki ilişkilerin prefrontal işlevler ve geleceğe yönelik öngörüler açısından incelenmesi

Abstract

Bu çalışmanın amacı, çocukluk çağı travmaları ile yetişkinlikte Dikkat Eksikliği Hiperaktivite Bozukluğu (DEHB) belirtileri arasındaki ilişkiyi, prefrontal işlevler ve geleceğe yönelik öngörüler açısından incelemektir. Çocukluk travmalarının DEHB semptomlarına olan etkilerini ve bu etkilerin prefrontal korteks ve geleceğe yönelik öngörülerle nasıl şekillendiğini araştırmak, çalışmanın temel hedefidir. Araştırma, 18-65 yaş arasındaki 482 yetişkin katılımcı ile gerçekleştirilmiştir. Katılımcılara Erişkin DEHB Kendi Bildirim Ölçeği (ASRS-v1.1), Çocukluk Çağı Travmaları Ölçeği (CTQ-33), Kişilerarası Nörobiyoloji Temelli Prefrontal İşlevler Ölçeği (KNT-PFKİÖ) ve Geleceğe Yönelik Öngörüler Ölçeği (GYÖÖ) uygulanmıştır. Bulgular, çocukluk çağı travmalarının yetişkinlikteki DEHB belirtileri ile anlamlı bir ilişki içinde olduğunu göstermiştir. Özellikle, travmaların prefrontal işlevler üzerinde olumsuz etkiler yarattığı ve geleceğe yönelik öngörü yeteneğini zayıflattığı görülmüştür. Prefrontal işlevlerdeki bozulmalar ve geleceğe yönelik düşünme becerisindeki yetersizlik, DEHB belirtilerini arttırıcı bir rol oynamaktadır. Sonuç olarak, çocukluk çağı travmalarının yetişkinlikte DEHB semptomlarını etkilediği ve bu ilişkide prefrontal işlevler ve geleceğe yönelik düşünme süreçlerinin aracı bir rol oynadığı tespit edilmiştir. Bu bulgular, DEHB'nin çevresel faktörlerle olan ilişkisini anlamak ve müdahaleleri daha etkili hale getirmek adına önemli çıkarımlar sunmaktadır.