Eskişehir fay zonu'na ait Kaymaz fayı kuzeybatı devamının araştırılması

Abstract

Eskişehir Fay Zonu, Anadolu levhası iç deformasyonu açısından en önemli neotektonik yapılarından biridir. Bu fay zonunun Eskişehir yerleşimi kuzeydoğusundaki Kanlıpınar-Kaymaz bölgesi tez çalışması kapsamında incelenmiştir. Çalışma alanında arazide gözlenen yapısal veriler, morfotektonik ve uzaktan algılama çalışmaları ile beraber değerlendirilmiştir. Çukurhisar-Sultandere segmentinin Kanlıpınar-Kaymaz Fayı ile ilişkisi ortaya çıkarılmıştır. Çalışma alanının, batı kesminde belirlenen Kanlıpınar, Yörükkaracaören, Karatepe, Uyuzhamam ve Kaymaz segmentleri, Kanlıpınar-Kaymaz Fayı adı altında yeniden tanımlanmıştır. Elde edilen veriler bu yapının daha önce öne sürüldüğü üzere yanal açılma rejimi altında değil, yanal sıkışmalı tektonik rejimde bulunduğunu göstermektedir. Gelişen bu yanal sıkışmalı rejim çalışma alanında dere ötelenmeleri, doğrultu atımlı faylar, makaslama zonları ve kırık sistemleri olarak gözlenmektedir. Arazi çalışmaları sonucu toplanan fay çiziği verileri ile yapılan kinematik analizler ile birlikte, uzaktan algılama yöntemi ile elde edilen ikincil kırıklar, bu yapıların yaklaşık KB-GD yönlü sıkışma etkisiyle oluştuğunu göstermektedir. Çalışma alanındaki morfotektonik analizler sonucunda bölgenin çok genç zamanda şekillendiği düşünülmektedir. Kanlıpınar-Kaymaz Fayı'nın güney segmentinin kuzey segmentlerine nazaran daha yüksek tektonik aktivite gösterdiği saptanmıştır. Bölgenin, sismik etkinliğinin yüksek olduğunu düşünüldüğünde, Eskişehir ve Ankara illerinin deprem risk değerlendirmesinde Kanlıpınar-Kaymaz Fayı'nın Çukurhisar-Sultandere segmenti ile birlikte dikkate alınması gerekmektedir.