Bir edebiyat terimi olarak Hüsn-i Ta'lȋl

Abstract

"Bir Edebiyat Terimi Olarak Hüsn-i Ta'lȋl" isimli bu çalışma, Giriş ve üç bölümden oluşmaktadır. Bu tezde hüsn-i ta'lȋl ile ilgili olarak çeşitli belâgat ve retorik kitapları, estetik kitapları, sözlükler incelenmiş, daha önce bu konuyla ilgili yapılmış kaynaklar taranmış ve hüsn-i ta'lȋlin bir edebiyat terimi olarak çeşitli anlamları ve özellikleri üzerinde durulmuştur. "Giriş" kısmında genel olarak retoriğin tanımı, tarihçesi, unsurları ve belâgatin tanımı, tarihçesi ve ekollerinden bahsedilmiştir. Birinci bölümde belâgatin hüsn-i ta'lȋli de içeren bir dalı olan "Bedȋ'" ilminden ve bu ilmin kapsadığı diğer ifade araçlarından bahsedilmiştir. İkinci bölümde "Belâgatten Retoriğe Geçiş" bahsi üzerinde durulmuştur. Tanzimat ile birlikte Batı'ya yönelişteki bazı başlıca belâgat ve retorik kitapları incelenerek bu süreç üzerinde durulmuştur. Üçüncü bölümdeyse artık bu tezin asıl konusu olan hüsn-i ta'lȋl terimi çeşitli yönleriyle ele alınmıştır. Türkçe belâgat kitapları taranarak hüsn-i ta'lȋl teriminin farklı tanımlarına, özelliklerine, unsurlarına, çeşitlerine yer verilmiştir. Son olarak bazı yabancı sözlük ve estetik kitaplarının da incelenmesiyle genel bir bakış olarak hüsn-i ta'lȋlin ilişkili olabileceği bazı kavramlara yer verilmiştir. Sonuç bölümünde hüsn-i ta'lȋlin çok boyutlu bir ifade aracı olduğuna ve kullanım alanlarına yer verilmiştir.