Türkiye'de yapay zekâ gazeteciliği: Olanaklar ve sınırlılıklar

Abstract

Son yıllarda hızla gelişen ve küresel ölçekte ivme kazanan yapay zeka teknolojileri, gazetecilik alanında önemli bir dönüşümü tetiklemiştir. Avrupa ve ABD'ye kıyasla Türkiye'de bu teknolojilerin medya ve gazetecilik sektöründe kullanımı henüz yaygınlaşmamış olsa da gazetecilik mesleği üzerinde olumlu ve olumsuz birçok etkisi bulunmaktadır. Bu çalışma, yapay zeka teknolojilerinin gazetecilik mesleğine olan etkilerini, gazetecilerin istihdamını ve ortaya çıkan etik sorunları incelemeyi amaçlamaktadır. Araştırmada, bilim ve teknolojinin sosyolojik analizinde sıklıkla kullanılan Aktör-Ağ Teorisi temel alınmıştır. Bu teori çerçevesinde, insan aktörler ile teknolojik (insan olmayan) aktörlerin etkileşimleri analiz edilmiş ve bu etkileşimlerin haber üretim süreçlerini nasıl dönüştürdüğü analiz edilmiştir. Araştırma bulguları, yapay zeka teknolojilerinin haber üretim süreçlerinde "McDonaldlaşma" eğilimini artırdığını ve geleneksel gazetecilik pratiklerini dönüştürdüğünü ortaya koymaktadır. Gazetecilik mesleğinin geleceği için etik ve istihdam odaklı yeni düzenlemelere duyulan ihtiyaç vurgulanmış, yapay zeka destekli gazetecilik pratiklerinin geliştirilmesi ile birlikte geleneksel gazetecilik değerlerinin korunmasını sağlayacak kural ve yasaların oluşturulmasının gerekliliği savlanmıştır.